Як Пуцін зрабіў тое, што не здолеў Юшчанка

З пачатку расейскай агрэсіі больш за 300 гарадоў Украіны пазбавіліся помнікаў Леніну.
Антон Раднянкоў· 18 Лістапада 2014
Як Пуцін зрабіў тое, што не здолеў Юшчанка

Небывалы Ленінапад ахапіў усю цэнтральную частку Украіны і значна менш Усход, частка якога цяпер ператвараецца ў Прыднястроўе. Улічваючы, што заходнія рэгіёны пазбавіліся помнікаў Леніну падчас першай хвалі Ленінападу ў 1990-х, акупаваныя тэрыторыі засталіся ягоным астатнім прытулкам.

Рэвалюцыя годнасці запомнілася крывавымі сцэнамі змагання з міліцыянтамі, але гэтак жа кадрамі падзення помніка Леніну ў Кіеве. І калі фізічная барацьба адбывалася на вуліцы Грушэўскага, то супрацьстаянне і знос помніка Леніну сімвалізавалі каштоўнасную перамогу Еўрамайдану. Так пачаўся Ленінапад 2.0.

Знос помніка Леніну ў Харкаве стаў другою яскраваю падзеяй гэтай хвалі. Самы вялікі манумент ва Украіне заставаўся некранутым да самой восені. Вялікая заслуга ў гэтым належыць мэру гораду Генадзію Кернесу, які публічна заклікаў не ваяваць з помнікамі. Аднак як толькі харкаўчанам спатрэбілася паказаць, што яны не чакаюць расейскія войскі ‑ яны адразу зрынулі Леніна з галоўнай плошчы.

Крытыкі такога падыходу кажуць, што калі і неабходна прыбіраць помнікі савецкага часу, то варта рабіць гэта прыстойна. Сапраўды, з боку ўся падзея нагадвае вандалізм ‑ агрэсіўны натоўп скандуе нацыяналістычныя заклікі, Леніна нахабна ламаюць і расцягваюць на кавалачкі.

Справа ў тым, што прыбраць Леніна ціха, без асаблівага шуму і ў адпаведнасці з заканадаўствам спрабаваў ужо Юшчанка. Тады, у 2009 г., ён ініцыяваў закон аб Галадаморы, які пастанаўляў знесці ўсе помнікі рэпрэсіям. Некалькі Ленінаў дэмантавалі, але на тым усё і скончылася ‑ мясцовыя ўлады проста праігнаравалі ініцыятыву прэзідэнта. Сёння ж дзяржаўны закон ужо не патрэбны.

І хаця Украіна вылучацца на фоне Расеі і Беларусі тым, што тут прыбралі палову помнікаў Леніну, іх яшчэ застаецца надзывчай шмат – каля 2 000. У Расеі, Беларусі і Казахстане колькасць помнікаў увогуле амаль не зменшылася (у Беларусі іх каля 400). У выніку, нягледзячы на больш за 20 гадоў незалежнасці, нашыя краіны дагэтуль застаюцца вотчынаю «правадыра рэвалюцыі».

Таму нам варта паглядзець, што іншыя дзяржавы Варшаўскай дамовы рабілі з савецкаю спадчынаю. Балгары замест Леніна на галоўнай плошчы сталіцы ўсталявалі помнік Святой Сафіі. У Празе зрабілі музей вайны, а таксама павесілі маленькага пацешнага Леніна пасярэдзіне адной з вуліц. У Будапешце проста паставілі на гэтым месцы вялікія сонечныя гадзіннікі.

Ва ўсіх выпадках мэта была не проста знесці помнік Леніну, а ўшанаваць памяць нацыянальных герояў або стварыць утульную гарадскую прастору. Дэсаветызацыя рабілася на культурным падмурку. Нават калі помнік не прыбіралі, яго рабілі прадметам мастацтва, а не палітыкі. У польскай Новай Гуце Ленін стаў расфарбаваным у ярка лімонны колер фантанам, які мочыцца.

Але для такога падыходу трэба мець распрацаваную культурніцкую палітыку. Пакуль жа ва Украіне Леніна скідаюць проста каб насаліць Пуціну. А таму на месцы разламанага Леніна будзе стаяць разламаны Ленін. Бо каго паставіць замест яго ў Харкаве ўлады не ведаюць, не Бандэру ж.

Падобныя тэмы
помнікРасіяУкраіна
ПаказацьСхаваць каментары
Вам спадабаецца
Лукашэнка і амерыканскія выбары, Мінск культавы і бяда рэгіёнаў
Лукашэнка і амерыканскія выбары, Мінск культавы і бяда рэгіёнаў
Хто пераможа на амерыканскіх выбарах і чаму звальненне супрацоўнікаў дзярж.прадпрыемстваў уратуе бізнес? Адказы ў новым выпуску ідэйнага падкасту.
Выбары ў Расеі, чаму абмен палоннымі гэта добра і як там у Эстоніі?
Выбары ў Расеі, чаму абмен палоннымі гэта добра і як там у Эстоніі?
Размаўляем з каардынатарам штаба Навальнага ў Маскве пра выбары і разумнае галасаванне, згадваем Маска і Лукашэнку, а таксама параўноўваем нас і суседзяў.
Здрады і перамогі Kolobike, як Бяла-Падляска ўплывае на паспяховага беларуса і новая хваля міграцыі
Здрады і перамогі Kolobike, як Бяла-Падляска ўплывае на паспяховага беларуса і новая хваля міграцыі
Ідэйны падкаст вяртаецца пасля летняга перапынку!